Whey Protein Nedir, Nasıl Kullanılır?

İçerik:

• Whey Protein Nedir?
• Kimler Kullanmalıdır?
• Egzersiz Olmadan Kullanılır mı?
• Whey Protein Çeşitleri Nelerdir?
• Whey İçeren Hazır Ürünler (Barlar, Yoğurtlar vb.) Güvenli mi?
• Böbrekler İçin Zararlı mı?
• Whey Proteinle İlgili Doğru Bilinen Yanlışlar

Whey Protein Nedir?

Whey protein, peynir üretimi sırasında süt serumundan izole edilen, emilimi yüksek bir protein kaynağıdır. Özellikle lösin içeriğiyle dikkat çeker; bu aminoasit kas protein sentezini başlatan en kritik yapı taşlarından biridir.

Kimler Kullanmalıdır?

• Egzersiz sonrası kas hasarını azaltmak ve protein sentezini desteklemek isteyen sporcular,
• Kas erimesi riski taşıyan yaşlı bireyler, özellikle gece protein açığını kapatmak amacıyla yatmadan önce,
• Yetersiz protein alımı olan bireylerde, örneğin gün içinde besinle protein ihtiyacını karşılayamayan bireyler tamamlayıcı olarak kullanabilirler.

Egzersiz Olmadan Kullanılır mı?

Whey protein, yalnızca protein alımını artıran bir destektir. Kas gelişimi için mekanik uyarı (antrenman) gereklidir. Egzersiz yapılmadan kullanılan whey, yağsız kas kütlesinde anlamlı bir artış sağlamaz.

Whey Protein Çeşitleri Nelerdir?

1.Konsantre (WPC): %70–80 protein içerir. Laktoz ve yağ içeriği vardır. En ekonomik ve yaygın formudur.

2.İzole (WPI): %90 ve üzeri protein içerir. Laktoz ve yağ oranı düşüktür. Laktoz intoleransı olan bireyler için uygundur.

3.Hidrolize (WPH): "Ön sindirilmiş" formdadır. Emilimi hızlı, sindirimi kolaydır. Gastrointestinal hassasiyeti olan bireylerde tercih edilir.

Not: Süt proteini tüketemeyen bireyler bezelye, pirinç, soya ya da çoklu bitki kaynaklı protein seçeneklerini değerlendirebilir.

Whey İçeren Hazır Ürünler (Barlar, Yoğurtlar vb.) Güvenli mi?

Whey içeren ürünler teorik olarak destekleyici olabilir; ancak etikette “whey” ifadesi yer alması, ürünün sağlıklı olduğunu göstermez. Etiket okuma alışkanlığı kazanılmalı, içerik listesi ve besin değeri tablosu dikkatle incelenmelidir. Bazı ürünler yüksek şeker, yağ ve katkı maddesi içeriğiyle sağlıklı gibi görünerek yanıltıcı olabilir.

Böbrekler İçin Zararlı mı?

Normal böbrek fonksiyonu olan bireylerde, kontrollü dozlarda whey protein kullanımı güvenli kabul edilir. Böbrek veya karaciğer hastalığı öyküsü olan bireylerde ise protein takviyesi kullanımı hekim danışmanlığıyla değerlendirilmelidir.

Whey Proteinle İlgili Doğru Bilinen Yanlışlar

1. ''Protein tozu kilo aldırır.''

Doğrusu: Protein tozu tek başına yağ yapmaz, hatta çoğu formu düşük kalorilidir (yaklaşık 100–140 kcal / ölçek). Kilo vermek isteyenler, tokluk hissini artırmak ve kas kaybını önlemek için kontrollü şekilde kullanabilir.

2. ''Protein tozları doğal değildir.''

Doğrusu: Protein tozları laboratuvarda üretilen yapay maddeler değildir. Tam aksine, sütten ya da doğal bitki kaynaklarından elde edilen, yalnızca saflaştırma ve kurutma işlemlerinden geçirilerek toz haline getirilmiş gerçek proteinlerdir. Böbrek hastalığı olan bireyler için yüksek protein beslenmesi sınırlandırılabilir; bu durum sadece protein tozunu değil, her türlü proteini kapsar.

3. ''Protein tozu organlara zarar verir.''

Doğrusu: Sağlıklı bireylerde, önerilen dozlarda kullanılan protein tozları karaciğer ya da böbreğe zarar vermez. Bu iddia, bilimsel olarak desteklenmemekte ve yanlış anlaşılmış protein metabolizması bilgilerinden kaynaklanmaktadır.

4. ''Sadece vücut geliştiriciler protein tozu kullanmalıdır.''

Doğrusu: Protein tozu sadece kas yapmak isteyen sporculara özel değildir. Kas dokusunu korumak, bağışıklık sistemini desteklemek, iyileşmeyi hızlandırmak gibi pek çok amaçla; spor yapan/yapmayan birçok kişi kullanabilir. Vücudun protein ihtiyacının kolay, dengeli ve pratik biçimde karşılanmasına katkıda bulunur.

5. ''Protein tozu öğün yerine geçer.''

Doğrusu: Protein tozu bir ana öğün değildir; sadece makro besinlerden biri olan proteini sağlar. Dengeli bir öğünün yerini tutması için karbonhidrat, yağ, lif, vitamin ve mineral içeriği de gerekir. Protein tozu öğüne değil, öğünün bir parçasına destek olur.

6. ''Protein tozu kemik erimesine yol açar, kemiklere zararlıdır.''

Doğrusu: Yıllarca yaygınlaşmış bu iddia bu iddia, vücutta proteinin asidik yük oluşturup kemikten kalsiyum çaldığı efsanesine dayanır. Oysa güncel bilimsel çalışmalar, yeterli kalsiyum alındığında protein alımının kemikler için koruyucu olduğunu açıkça göstermektedir. Protein tozları doğru kullanıldığında kemik ve kas bütünlüğünü destekler.

7. ''Tüm protein tozları aynıdır.''

Doğrusu: Protein tozu demek, tek bir ürün demek değildir. Hangi kaynaktan elde edildiği, nasıl işlendiği ve hangi hedefe yönelik formüle edildiği bu ürünlerin birbirinden çok farklı olmasına neden olur. Kaliteyi etkileyen onlarca faktör vardır.